Temperatuur

De juiste temperatuur
Wat de juiste temperatuur is voor de dieren die we houden is natuurlijk zeer sterk afhankelijk van de vindplaats van de dieren.
Dieren die uit de tropen komen wensen een constante hoge temperatuur maar ’s nachts mag de temperatuur best dalen.
Dieren uit de regenwouden houden van een hoge omgevingstemperatuur maar dieren uit open gebieden prefereren meer stralingswarmte.
Dit zijn dan ook dieren die veel meer hun eigen temperatuur regelen door constant in- en uit de zon te gaan om zo onderkoeling en overhitting te voorkomen.
Het is dus voor te stellen dat we verschillende soorten warmtebronnnen moeten aanboren voor bepaalde diersoorten.
Koelen kan ook in een Nederlands terraium met tropische dieren nodig zijn. Dieren uit de regenwouden functioneren het best bij een temperatuur tussen de 22 en 30 graden. Wanneer echter de temperatuur gedurende langere tijd boven de 35 graden uitkomt kunnen zij sterven aan warmteshock.
Koelen is veel lastiger dan verwarmen maar daarover later meer, Zorg er in ieder geval voor dat het terrarium nooit in de volle zon komt te staan want ook in Nederland kan het erg warm worden!

Warmtebronnen
Er zijn legio warmtebronnen bedacht voor terraria, de één wat handiger dan de ander maar ze werken allemaal.
Hier een opsomming van de verschillende warmtebronnen (en dan zal ik er best nog wat vergeten)

◦Gloeilampen (en halogeenlampen)

Niet energiezuinig, wel gemakkelijk maar groot!

Heel veel gebruikt en het meest bekend zijn gloeilampen. Deze zijn ideaal voor wat grotere terraria.
Het beste kunnen ze op een steen o.i.d. worden gericht zodat de dieren zich op die plaats kunnen opwarmen aan de stralingswarmte van de lamp en de steen.
Het beste kunnen we spotlampjes gebruiken omdat deze ook daadwerkelijk één kant op stralen.
Zorg ervoor dat de lampen niet té krachtig zijn, op een korte afstand (tot zo’n 40 cm) is 25 watt eigenlijk al voldoende.
Overigens kunnen gloelampen op plaatsen waar ook hun verlichtingscapaciteiten nodig zijn ten tijden van hitte worden vervangen door spaarlampen!
Voor halogeenlampen geldt eigenlijk hetzelfde als voor gloelampen: ze geven stralingswarme af. Voordeel van halogeen is dat het meestal 12 voltslampen zijn (veilig!). Nadeel vind ik dat ze erg “geel” van kleur zijn, nog meer dan gloeilampen.
Ook is het nadeel dat halogeenlampen niet kunnen worden vervangen door een ander soort lamp en dus altijd heet zijn!
◦Verwarmingskabels

Verkrijgbaar in vele wattages en lengtes.

Verwarmingskabels zijn weerstandskabels die warm worden als er stroom doorheen geleid wordt.
Ze kunnen worden ingegraven maar worden ook vaak in een kunstmatige boomstam of rots verwerkt.
Het voordeel van deze kabels is dat er lokaal verwarmd kan worden en dat de kabel nooit te heet wordt.
◦Verwarmingsmatten

Ook verkrijgbaar in diverse maten en wattages.

 

Verwarminsmatten.

Matten in diverse maten en wattages

Verwarmingsmatten zijn platen (kunststof) met metaalbedrading daarin. Het lijkt wel wat op de achterruitverwaring van een outo.
Ze zijn in allelei maten te koop en moet ónder het terrarium worden gelegd.
Prima verwarming maar wanneer ze worden gebruikt in een vochtig terrarium dienen we er voor te zorgen dat de bodem niet uitdroogt wat dat gaat snel met deze matjes.
◦Verwarmingselementen of: aquariumvwerwarmers

keuze genoeg

Hier is het enorme assortiment te zien in een aquariumwinkel

Hiermee bedoel ik de aquariumverwarmers. Deze kunen ook in het terrarium worden gebruikt maar ze worden bloedheet!
Als zij dus afgeschermd worden kunnen zij worden gebruikt zoals verwarmingskabels maar zijn daar eigenlijk niet geschikt voor.
Oberigens zullen zij barsten als er koud water op de hete elementen komt.
◦Keramieklampen

Een gloeilamp die geen licht geeft?

Dit zijn eigenlijk gewoon gloeilampen maar deze geven geen licht. Er zit in plaats van een glazen lamp, een keramisch omhulsel om de gloeidraad. Dit maakt de lampen beter bestand tegen water (sproeien). Er komt wél stralingswarmte vanaf maar geven geen ligt.
Deze lampen worden volgens mij niet veel meer gebruikt.

 

 

 

 

◦VSA’s


Hier is een rijtje terraria te zien waarbij de VSA’s onder de ventilatieroosters zijn geplaatst. In warme perioden zijn deze onder de roosters weg te halen waardoor er toch nog “koel” licht in het terrarium aanwezig is.

De voorschakelapparaten die gebruikt worden bij Fluorecentieverllichting (TL-buizen en PL-lampen) geven veel warmte af i.t.t. de verlichting zelf. Ik zelf plaats de VSA’s onder de ventilatiestrip die onder de voorruit van mijn terraria is gelegen (zie terrariumbouw). Dit heeft dan een driedubbele functie:
Ten eerste wordt natuurlijk de lamp gevoed, en geeft het dus (veel) licht.
Ten tweede wordt de warme lucht door de ventilatieroosters naar boven gedreven waardoor automatisch een soort geforceerde ventilatie ontstaat.
Ten derde wordt door deze luchtstroom de voorruit nog voor een deel ontwasemd en heb ik eigenlijk vrijwel nooit last van condens, ook niet vlak na het sproeien.
Indien het erg warm is in huis kan ik de VSA onder de ventilatiestrip weghalen en dat scheelt dan ook alweer een paar graden.
Dan blijft er dus vrijwel geen warmte afgevende verlichting over, ideaal dus!
◦UV-lampen
Eigenlijk geen verwarming maar wel een “straler”. De UV lampen zorgen ervoor dat de dieren zelf hun vitamide D3 kunnen aanmaken, Indien zij geen UV-lamp hebben moet er oraal vitamine D3 worden toegediend.
◦Ruimteverwarming

Radiator.

Met een goede ruimteisolatie kan ik mijn zolder ook in de winter prima op temperatuur houden met een 400 Watt oliradiator

Wanneer we het in de huiskamer niet te koud laten worden hoeven we in principe maar weinig bij te verwarmen. Lokale warme plaatsen zijn dan vaak al voldoende.
Wanneer we echter een ruimte hebben waar meer terraria staan, zoals in mijn kwekerij, is het vaak goedkoper en vooral veel gemakkelijker om de ruimte in zijn geheel te verwarmen.
Er kan dan per terrarium lokaal wat worden aangepast indien nodig.
◦Waterverwarming
Het verwarmen van water is heel eenvoudig. Er zijn prima termostaat/verwarmingscombinaties te koop voor relatief weinig geld.
Iedere aquariumwinkel en vrijwel iedere dierenspeciaalzaak heeft dergelijk elementjes. Ze zijn niet duur en zeer precies.
Wanneer we een terrarium hebben met een watergedeelte kan er dus warmte (en een hoge luchtvochtigheid!) worden gecreëerd.
Hieraan kleeft ook meteen de beperking dat op deze manier verwarmen alleen voor vochtige biotopen geschikt is.
Meestal zal de gewenste watertemperatuur ongeveer 25 graden zijn en in veel gevallen niet volstaan voor de verwarming van een groot terrarium.
Door de hoge luchtvochtigheid die wordt gerealiseerd zal ook condens een probleem zijn.
Al met al biotooptechnisch wel een prima oplossing maar er kleven wat nadelen aan.
Koelen

Hierboven een stukje van mijn kwekerij. Deze staat op zolder die, ondanks dat het maximaal geïsoleerd is, ‘szomers toch te warm wordt, Niet zozeer door het warme dak maar wél door de warme lucht van het hele huis die opstijgt en dus, na een paar dagen, de zolder bloedheet maakt. Zonder airconditioner wordt de temperatuur snel, ruim 35 graden, de airco kan het dan rond de 27 graden houden. Het afgevoerde water wordt in een bak onder de airco opgevangen en is ideaal sproeiwater

Zoveel mogelijkheden als er zijn om te warmen, zo moeilijk is het om te koelen! Ventileren voelt voor ons op de huid wel koel maar in wezen kan hiermee geen terrarium worden gekoeld.
In heel warme periodes kunnen we in ieder geval alles wat warmte afgeeft uitzetten, dus: lampen, VSA’s, verwarmers en eventuele pompjes of andere apparaten die ín het aquarium staan. Daarnaast wat geforceerd ventileren en we komen al een heel eind. Een voordeel is dat in Nederland écht warme perioden niet zo erg lang duren, dat er dus gedurende een periode van 1 tot 2 weken geen (kunstmatige) verlichting in de bak aanzwezig is, is geen enkel probleem!
Dit is overigens een voordeel van het verlichten met TL of PL-lampen met losse VSA, deze kan aangesloten blijven als we de VSA van het terrarium kunnen halen. De fluorecentielampen geven geen of weinig warmte af. In warme ruimtes kunnen we dan ook gewoon met spaarlampen verlichten, ook deze worden niet erg warm.

Een airconditioner kan, indien aanwezig in de ruimte, natuurlijk veel oplossen maar maakt de lucht ook heel erg droog, in vochtige terraria moet dus extra gesproeid worden en kan juist de ventilatie op een laag pitje worden gehouden om zo de droge, gekoelde, lucht tóch een beetje buiten te houden.
Het allerbelangrijkste middel om te koelen is: Houd het terrarium uit de zon!, zet een terrarium nooit vlak voor een raam en als het toch niet anders kan, zorg er dan voor dat het raam goede zonwering heeft!

Waarschuwing
Té warm is veel erger voor planten en dieren dat té koud!
Ook tropische koudbloedigen overleven een periode van extreme koelte.
Wanneer het te warm wordt in een terrarium kan het echter gebeuren dat
de lichaamseiwitten gaan degenereren (tussen de 37 en 45 graden) wat absoluut tot de dood lijdt.
Transporteren van tropische koudbloedigen bij een temperatuur van 5-q0 graden wordt in de regel
goed doorstaan. Het metabolisme gaat in ruste (hartslag, spijsvertering en ademhaling dalen) en er ontstaat een winterrust.
Bij opwarmen hersteld alles snel en de dieren ondervinden er geen of weinig hinder van!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *


*